درباره جنگ بین رژیم اسرائیل وحزب ا لله لبنان
الف ) وضعیت ا سرائیل درسرزمینهای اشغالی :
بعد ازامضای قراردادصلح اسلو بین دولت اسرائیل وسازمان آزادیبخش فلسطین بارها طرفین یکدیگر را به کارشکنی در روند صلح خاور میانه
متهم کردند.طرف اسرائیلی، ساف ودر راس آن عرفات را به دوروئی وعدم پایبندی به مفاد صلح(به ویژه یکی از بند های آن که شناسائی دولت اسرائیل وکنار گذاری مبارزات مسلحانه است) متهم میکرد.ودولت خود گردان وشخص عرفات رامسئول مماشات با حماس وراه اندازی یا آزاد گذاشتن سازمانهای رادیکال فلسطینی همچون گردان الاقصی ، تقویت گرایشهای
مبارزه جویانه ضد اسرائیلی در فتح برهبری مروان البرغوثی می دانستند.بنابراین حذف حماس با ترور وسرکوب ،بازداشت رهبری مقاومت
انتفاضه داخل سرزمینهای اشغالی(برغوثی)البته با حمایت ضمنی آمریکا سیاست مرحله ای آنهاشد.مشت آهنین در برخورد با نیروهای ضداسرائیلی در دستور کار قرار گرفت،آنها امیدوار بودند باحذف رهبری کاریزماتیک عرفات وترورشیخ احمد یاسین(رهبر معنوی حماس)فلسطینی ها دربحران خلاء رهبری، توان تشکیلاتی وسازماندهی مبارزه ضد اسرائیلی شان تا حدزیادی کم میشودوبه موازات آن درخواستهای مدنی وصنفی مردم فلسطین
آنچنان دولت خودگردان را چنان درگیر مسائل داخلی میکند که می توان از ساف ضمانت های امنیتی با ضریب اطمینان بالا گرفت.در مرحله بعد انزوای بین المللی سوریه وپرونده هسته ای ایران عملا حزب الله راضربه پذیرتر از قبل کرده،بنابراین تکلیف قویترین جبهه خارجی ضد اسرائیلی هم معلوم میشودواسرائیل برای نخستین بار میتواند همه طرفهای درگیر رابه صلح وادار کند.ولی انتخابات پارلمانی فلسطین وپیروزی حماس یکبار دیگر نشان داد که فرمول دموکراسی لیبرالی غرب برای کشور های خاور میانه منجر به روی کار آمدن بنیاد گرایانه ای می شود که برخی شان گرایش ضد سرمایه داری بین المللی دارند{قضیه انتخابات الجزایر وپیروزی جبهه نجات مدنی عباس مدنی،انتخابات در مصر وشورش گسترده ای که پس از ابطال آنها صورت گرفت(در دهه80) ،پیروزی نجم لدین اربکان رهبر حزب رفاه در ترکیه(در دهه90)،قدرت گیری شیعیان طرفدار ایران درعراق،همه وهمه مثالهای چنین وضعیتی هستند}
دولت اسرائیل دراين وضعیت خواهان شناسائی رسمی موجودیتش از طرف حما س ،وبدنبال آن تغییر در اساسنامه حماس که درآن از حاکمیت فلسطینی یکپارچه بر تمامی سرزمینهای اشغالی اشاره شده، گردید.در صحنه بین المللی با ابزارهای دیپلماتیک والبته کمک آمریکا روند کمکهای دولتهای غربی را متوقف کرد.حماس برای خارج شدن از زیر این فشارها دست بسوی ایران دراز کردوبرای آنکه دولت اسرائیل رابیشتر تحت فشار بگذاردیک سرباز اسرائیلی گروگان گرفت.تحلیل حماس این بود که دولت اسرائیل شماری از نمایندگان پارلمان فلسطین و وزیران را بازداشت کرده است،تنها زمانی آنها را رها میکند که خودش گروگانی در دست نیروهای حماس داشته باشد،ازطرف دیگر با این گروگانگیری توجه بین المللی را بخود جلب کرده تا به یاری سازمانهای بین المللی از زیر فشار گسترده اسرائیل خارج شوند.
اسرائیل نیز در شرایط جدید با عملیات گسترده نظامی فشار خود را بر حماس بیشتر کرد.از اینجا بود که حزب الله برای جلوگیری از سقوط دولت حماس وارد معرکه شدوباحمله به یکی از یگانهای نظامی اسرائیل که در مزارع شبعا وظیفه مین روبی داشتند حمله ور شد 8تن از آنانرا کشته و2سرباز را به گروگان گرفت.
ب) زمینه های بروز درگیری میان اسرائیل و حزب الله:
اسرائیل:
1)اهود اولمرت همیشه در سایه آریل شارون قرار داشت.در جریان مذاکره صلح با فلسطینی ها شارون که خودبنیان گذار حزب لیکود بود ناچار شد از یاران حزبی اش جدا شود وحزب جدید کادیما را بوجود بیاورد،در این حزب علاوه بر شارون، شائول موفاز وزیر دفاع وشیمون پرزرهبرحزب کارگر که از عمیر پرتز در جریان انتخابات درون حزبی شکست خورده بود،
اولمرت که معاونت کابینه شارون را بعهده داشت وپس از سکته مغزی شارون سرپرست دولت شده بود ،نیز از موسسان حزب کادیما است.در انتخابات پارلمانی اسرائیل هیچکدام از دو حزب قدیمی کارگر ولیکود دارای اکثریت نشدند،بنابراین کادیما در ائتلاف باکارگر قدرت را بدست گرفت و اولمرت تنهانخست وزیری شد که درجه ژنرالی نداشت(ناپلئونی ودر آخرین لحظات این سمت را در اختیار گرفت همانطور که بوش در دوره اول انتخاب شد) .موقعیت نا پایدار اولمرت وحزبش وتلاش برای ارتقای آن در میان راست گرایان یکی از دلایل آغاز در گیریها می باشد.
2)انزوای بین المللی سوریه وخروج تحقیر آمیزشان از لبنان وفشاربرای پرونده ای هسته ای ایران فرصت مناسبی بود تا اسرائیل کار حزب الله را یکسره کند،بخصوص آنکه نگران افزایش توان رزمی آنها بود.
3) این عملیات نوعی اقدام پیشگیرانه در برابر حزب الله بود تا آنهانتواننددر آینده بر اسرائیل ضربه وارد کنند.
4) سکوت ضمنی دولتهای عربی که نگران قدرت یابی شیعیان وتشکیل هلال شیعی در منطقه بودند.
حزب الله:
1) ترور رفیق حریری و خروج سوریه از لبنان منجر به افزایش تحرک نیروهای طرفدار غرب گردید.حزب الله که در روند قدرت لبنان 20 درصد عایدش شده بود در صورتیکه شیعیان40 درصدترکیب جمعیتی راتشکیل میدهند،مجاب می کرد تا نقشش را در لبنان ارتقا دهدآنهم به مثابه حزبی تمام عیار واجتماعی که فلسفه وجودیش ربطی به حضور نظامی سوریه ندارد.
2) قدرت یابی حماس وافزایش تنش آنها با اسرائیل بتدریج کار رابجائی کشانده بود،که احتمال سقوط دولت حماس بیشتر وبیشتر میشد.حزب الله میدانست که فارغ شدن خیال اسرائیل از سرزمینهای اشغالی به معنای فشار بیشتر بر روی حزب در آینده خواهد بود فرصت را غنیمت شمرد تا هم ابتکار اولیه را از آن خود کند وهم حماس را از فشارخارج کند.
هدفهای اعلام شده اسرائیل:
_ اجرای کامل قطعنامه 1559برای همه گروههای نظامی
_ ایجاد نوار امنیتی بطول 24کیلومتر از نوار آبی واستقرار نیروهای چند
ملیتی با قدرت اجرائی _ آزادی بی قید وشرط دوسربازاسیراسرائیلی
_ نابودی توان عملیاتی حزب الله
هدفهای مطرح شده حزب الله:
_ آزادی اسرای لبنانی که در بند اسرائیل هستند
_ خروج اسرائیل از مزارع شبعا
خسارتهای لبنان
تقریبا 80درصد جاده های لبنان تخریب شد،تنها فرودگاه بین المللی لبنان با درآمد ماهانه 15 میلیون دلار برای حداقل 3ماه از چرخه اقتصاد خارج شده
95درصد کارخانه های صنعتی منهدم شده و در کل خسارات جنگی را بین4تا6میلیارد دلاربرآورد کرده اند.بدهی های 37.7میلیارد دلاری لبنان تا پیش از درگیری اخیروآمادگی اتحادیه عرب برای 900میلیون دلار خود گویای وضعیت وخیم مردم لبنان است.یک اقتصاددان لبنان گفته این کشور نیازمند 3میلیارددلار کمک بلاعوض فوری هست.بفرض ارائه وامهای جدید برا ی ترمیم خرابیهای گسترده، دست کم به 3سال وقت نیاز است تا این اقتصاد به وضعیت قبل از جنگ برسد.به این منظومه رنج، دیر کرد وامهای پیشین،آوارگی وخانه خرابی یک چهارم
لبنانی ها،کشته شدن1045نفرکه دوسوم آن کودکان،زنان وپیران را باید افزود.
ابعاد نظامي عمليات:
ارتش اسرائيل در 25روز نخست جنگ 8700سورتي پرواز عملياتي داشته كه معادل تعداد عمليات هوائي عراق در8سال جنگ با ايران است.
هاي اسرائيل 126نظامي وخسارت اقتصاديش 1.6ميليارد دلار برآورد شده است.آماركشته هاي اسرائيل 126نظامي وخسارت اقتصاديش 1.6ميليارد ذلار برآورد گرديده است.در قسمت ديگر به تحليل سياسي اين رويداد ميپردازم.هادي